Avşar: "25 Bütçe Yaptınız, Hangi Sorunu Çözdünüz?"

TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda söz alan CHP Tekirdağ Milletvekili Cem Avşar, bugüne kadar 25 kez gençlik bütçesi hazırlandığını, 8 defa bakan değiştiğini ve trilyonlarca lira harcandığını vurguladı. Avşar, harcanan devasa kaynaklara rağmen sorunların çözülmediğini, aksine yeni kriz alanlarının oluştuğunu belirtti. Konuşmasında bütçede yer verilmeyen gençlik sorunlarını tek tek sıralayan Avşar, çözüm önerilerini de kamuoyuyla paylaştı.

"En Önemli Meselemiz: Nüfusun %22,3’ünü Oluşturan Beşerî Sermaye"

TÜİK verilerini paylaşan Cem Avşar, Türkiye’deki genç nüfusun stratejik önemine dikkat çekti:

"1 Ekim 2026 tarihi itibarıyla (15-29 yaş grubu) 19,3 milyonu aşan ve toplam nüfusun %22,3’ünü oluşturan, en üretken ve en stratejik beşerî sermayemizi, yani nüfusumuzun en geniş ve en önemli kesimini konuşuyoruz."

"25 Bütçe Yaptınız Ne Değişti?"

AK Parti iktidarlarında 25 gençlik bütçesi yapıldığını, 8 kez bakan değiştiğini ve Sayın Bakanın 2. kez koltukta oturduğunu hatırlatan Avşar, trilyonlarca lira harcanmasına rağmen tablo nun değişmediğini ifade etti. Bakana hitaben konuşan Avşar, şu kritik soruları yöneltti:

Gençlerin suça bulaşmasına engel olundu mu? Yoksa aksine ülke sınırlarını aşan yeni nesil suç çeteleri mi türedi?

Sanal bahis, kumar ve uyuşturucu kullanım oranı azaldı mı?

Ne eğitimde ne işte olan gençlerin nerede olduğu, ne yaptığı tespit edilebildi mi?

Yüksek nitelikli gençlerin ülkeyi terk etmesinin önüne geçilebildi mi?

İşsizlik rakamları içinde genç işsizlik oranı azaldı mı?

Üniversite mezunlarının 3 harfli marketlerde kasiyer olarak çalışmasına engel olunabildi mi?

Okulu terk etme, kayıt dondurma ya da hiç kayıt yaptırmama oranı düştü mü?

Vaat edildiği halde işe alımlarda mülakat yerine liyakat konulabildi mi?

Avşar sözlerini şöyle sürdürdü: "Sayın Bakan, böyle bir manzara karşısında hangi bütçeyi konuşalım, hangi göstergeye bakalım, hangi eylemi eleştirelim, hangi rakamı değiştirelim?"

"Gençleri Dolgu Malzemesi Yaptınız"

Sonuç değişmedikçe bilanço hazırlamanın bir anlam ifade etmeyeceğini vurgulayan Avşar, şu değerlendirmelerde bulundu:

"Bir faaliyete katılan gençlik sayısını veya oranı tutturmak bir başarı göstergesi olamaz. Bir programa yüksek katılım sağlamak için okullara bir yazıyla gençleri adeta dolgu malzemesi gibi taşımak ve salonları doldurmak bir gençlik faaliyeti olamaz. Her gençlik çalışması siyasi etiketle siyasi bir organizasyona dönüyorsa burada nitelik aranamaz. Siz, 25 yıl sonra ‘gençlerimiz-geleceğimiz güvende; geleceğe umutla bakıyorlar’ diyebiliyor musunuz?"

"Bütçedeki Hedefiniz Yüzde 1 mi?"

Bütçe teklifindeki resmi göstergeleri eleştiren Avşar, sürekli rekorlardan bahsedildiğini ancak rakamların gerçeği yansıttığını belirtti:

Gençlerin Kişisel Ve Sosyal Gelişimi Alt Programı 5. Göstergesi: "Gençlik ve spor alanına ilişkin yürütülen projelere katılan gençlerin genç nüfusa oranı; 2026 tahmini %1."

Avşar, bu %1'lik hedefin tablonun özetini sunduğunu ifade etti.

"Derin ve Çok Katmanlı Bir Gençlik Krizi Yaşanıyor"

Cumhuriyet tarihinin en derin krizlerinden birinin yaşandığına işaret eden Avşar; gençlerin istatistiklerde birer rakam değil, o rakamların ifade ettiği suç şebekelerinin, uyuşturucu ve madde bağımlılığının, yoksulluğun, işsizliğin ve geleceksizliğin içinde kayıp bir kuşak olduğunu vurguladı.

Türkiye’nin Gençlik Tablosu: Rakamlar ve Kriz Alanları

CHP'li Avşar, konuşmasında gençliğin yaşadığı ana sorun alanlarını şu verilerle detaylandırdı:

1. Beyin Göçü Tırmanıyor

TÜİK verilerine göre son 10 yılda %0,6 artan beyin göçü, 2025 yılında %2,2’ye ulaştı. Yurt dışına giden mezunların oranları dikkat çekici seviyelere ulaştı:

Moleküler Biyoloji ve Genetik: %13,1

İşletme Mühendisliği: %13

Elektronik, Matematik, Biyokimya ve Fizik Mühendisliği: %10’un üzerinde.

2. Kayıp Gençlik Kimin Elinde?

OECD ortalamasının 2 katı olan ve genç nüfusun yaklaşık 3’te 1’ine denk gelen "Kayıp Gençlik" tablosuna değinen Avşar, ne eğitimde ne istihdamda olan (NEET) gençlere ilişkin bütçe teklifinde hiçbir gösterge yer almadığını söyledi.

3. Genç İşsizlik Kronikleşti

TÜİK Eylül 2026 işgücü istatistiklerine göre genel işsizlik %8,4 iken, 15-24 yaş grubunu kapsayan genç nüfus işsizlik oranı bir önceki aya göre 1,6 puan artarak %14,8 seviyesine yükseldi.

4. Suç Örgütü İhracı ve 2025 Verileri

Türkiye'nin gençlerden oluşan mafyatik organizasyonları Avrupa'ya ihraç eden bir ülke haline geldiğini savunan Avşar, 2025 Küresel Organize Suç Endeksi verilerini paylaştı: Türkiye 193 ülke arasında Avrupa'da 1'inci, dünyada ise 10'uncu sırada yer aldı.

5. Gençleri Kuşatan 4'lü Tehlike: Uyuşturucu, Çeteleşme, Kumar ve Bahis

Ekonomik çıkmazdaki milyonlarca gencin kolay yoldan para kazanma hayaliyle sanal bahise sürüklendiğini belirten Avşar, yasa dışı bahsin sadece ekonomik bir kayıp değil, sosyal bir çaresizlik olduğunu ifade etti.

6. Barınma Krizinden Kaynaklı Okul Terkleri

Gençlerin büyük bir kesimi barınma ve geçinme gibi ekonomik sebeplerden dolayı üniversiteyi kazandığı halde kayıt yaptırmıyor, kaydını donduruyor veya eğitimini yarıda bırakıyor.

7. Liyakat Yerine Mülakat

Seçim vaadi olmasına rağmen mülakatın kaldırılmadığını söyleyen Avşar, mülakat sisteminin torpil yoluyla kamuya yerleşme aracına dönüştüğünü ve gençler arasındaki umutsuzluğu artırdığını belirtti.

"Bir Gençlik Stratejiniz Var mı?"

İktidara özeleştiri çağrısında bulunan Avşar, "Nerede yanlış yaptık diye gerçekten hiç kendinize soruyor musunuz? Neden çeyrek asırlık süreçte bu tabloyu kıracak kadar etkin, güçlü ve entegre bir strateji ortaya koyamadık diyor musunuz?" sorularını yöneltti.

CHP'li Cem Avşar'ın Çözüm Önerileri ve Tavsiyeleri

Konuşmasının sonunda çözüm yollarını sıralayan Cem Avşar, şu maddelerin altını çizdi:

Beyin göçüne karşı yüksek nitelikli işgücü istihdam programı,

NEET (ne eğitimde ne işte olan) gençler için bireysel ve toplu yapısal programlar,

Eşitlikçi ve özgürlükçü kamusal politikalar,

Madde bağımlılığına karşı özel araştırma ve tedbir paketleri,

Genç işsizliğiyle mücadele için %10 bütçe tahsisi,

Toplum temelli rehabilitasyon merkezleri,

Mülakat yerine liyakat esası,

Güvenlikçi politikalar yerine kök sebepleri bertaraf eden yaklaşım,

Çok taraflı ve çok boyutlu bir gençlik vizyonu ile stratejisi,

Gençleri nesne değil, özne kabul eden bir anlayış.